Pengaruh pembentukan kerjasama politik Parti Islam Se-Malaysia PAS dari tahun 1974-2021 - Mohd Isa, Nur Ayuni; Ahmad, Zaid; Talib, Ahmad Tarmizi; Jawan, Jayum (Fakulti Ekologi Manusia, Universiti Putra Malaysia, 2021)
Malaysia sebagai sebuah negara demokrasi yang mengamalkan sistem pelbagai parti yang mana tiada satu parti pun mampu untuk membentuk kerajaan pemerintah secara bersendirian. Parti-parti politik memerlukan kerjasama politik untuk membentuk kerajaan pemerintah. PAS telah menjalinkan kerjasama politik dengan pelbagai parti yang berbeza dasar dan latar belakang sebanyak tujuh kali bermula dengan BN, HAK, APU, BA dan PR, MN, dan PN dari tahun 1974 hingga terkini 2021. Oleh itu, objektif kajian ini adalah untuk menjelaskan pengaruh terhadap pembentukan kerjasama politik PAS. Kajian menggunakan kaedah analisis kandungan dan analisis perbandingan berasaskan kualitatif digunakan hasil daripada data temubual mendalam dengan pemimpin utama PAS, UMNO, PKR, dan DAP dan teks-teks Ucapan Dasar Presiden PAS dalam Muktamar Tahunan dari tahun 1974 hingga 2020. Hasil analisis menunjukkan proses kerjasama politik PAS adalah melalui rundingan berasaskan titik pertemuan dan matlamat bersama. Kajian ini membuktikan tingkahlaku politik PAS terhadap pembentukan kerjasama politik yang disertainya adalah berasaskan tiga pertimbangan utama iaitu pertama, pertimbangan dasar yang dibuktikan apabila PAS menjalankan kerjasama politik untuk mencapai matlamat dasar partinya melaksanakan negara Islam dan hukum-hukum Islam dalam pentadbiran negara. Kedua, adalah berasaskan pertimbangan untuk mendapatkan kuasa dan dibuktikan dengan matlamat untuk menumbangkan kerajaan pemerintah BN dan PH, perebutan jawatan dalam kabinet di antara PAS dan parti komponen lain, serta beberapa pemanfaatan yang diambil daripada perpecahan parti lawan. Ketiga, pertimbangan untuk mendapatkan undi di mana kerjasama politik memberi lebih banyak undian berbanding PAS bertanding secara sendirian. Dengan penemuan ini, kajian ini menyumbang kepada khazanah ilmu politik, iaitu dengan menjelaskan pengaruh terhadap keputusan yang dibuat oleh sesebuah parti politik dalam tindakan kerjasama politik.