Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957
Artikel ini mengkaji peranan dan sumbangan Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dalam memajukan pendidikan di negeri Kelantan sejak pembukaan sekolah pertama organisasi tersebut pada 1917 sehingga berakhirnya pentadbiran British di Kelantan pada 1957 berikutan kemerdek...
| Main Authors: | , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Penerbit Universiti Kebangsaan Malaysia
2021
|
| Online Access: | http://journalarticle.ukm.my/16851/ http://journalarticle.ukm.my/16851/1/47777-154730-1-SM.pdf |
| _version_ | 1848814159176663040 |
|---|---|
| author | Siti Fathihah Abd Latif, Mahani Musa, |
| author_facet | Siti Fathihah Abd Latif, Mahani Musa, |
| author_sort | Siti Fathihah Abd Latif, |
| building | UKM Institutional Repository |
| collection | Online Access |
| description | Artikel ini mengkaji peranan dan sumbangan Majlis Agama Islam
dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dalam memajukan
pendidikan di negeri Kelantan sejak pembukaan sekolah pertama
organisasi tersebut pada 1917 sehingga berakhirnya pentadbiran
British di Kelantan pada 1957 berikutan kemerdekaan Tanah
Melayu. Sebagai sebuah organisasi yang memperjuangkan hal-hal
agama, adat dan kebajikan masyarakat Melayu MAIK ternyata bijak
mengatur strategi untuk memodenkan pendidikan bagi manfaat umat
Islam di negeri itu walaupun dibelenggu oleh dasar-dasar pihak
penjajah. Pembirokrasi dalam pentadbiran yang banyak mencontohi
sistem birokrasi British di Kelantan dan Tanah Melayu ternyata
membolehkan MAIK merancang pembaharuan dalam pendidikan
dengan cara yang lebih sistematik. Hasilnya, MAIK bukan sahaja
berjaya menubuhkan sekolah-sekolah kendalian MAIK, malah
berupaya membawa masuk banyak sekolah di negeri itu untuk berada
di bawah naungan organisasi tersebut. Manakala strategi MAIK
menyediakan sekolah Inggeris dan sekolah Arab pula membuktikan
MAIK berusaha untuk memberi pendidikan yang seimbang antara
duniawi dan ukhrawi kepada masyarakat Islam di negeri itu. Malah
MAIK mendahului pihak British dalam aspek pendidikan wanita.
Organisasi ini bertanggungjawab memajukan pendidikan wanita di
Kelantan termasuk memberi peluang kepada kanak-kanak perempuan
melanjutkan pengajian ke luar negara. Kajian ini menggunakan
kaedah kualitatif yang melibatkan pengumpulan dan penilaian data
daripada sumber-sumber primer yang diperoleh daripada Arkib
Negara Malaysia, Perpustakaan Negara Malaysia, Perpustakaan
MAIK dan Perpustakaan Hamzah Sendut, Universiti Sains Malaysia.
Kajian ini mendapati langkah-langkah pembirokrasian dalam
pentadbiran pendidikan, penubuhan sekolah Inggeris dan sekolah
Arab serta pemerkasaan pendidikan wanita bukan sahaja menjadikan
sekolah kendalian MAIK terus kukuh dan mendapat kepercayaan orang ramai malah meletakkan MAIK dan para penggiatnya sebagai
aktor dan ejen yang penting dalam memelihara kebajikan serta
kesejahteraan masyarakat tempatan melalui pendidikan sepanjang
berlangsungnya kolonialisme British di negeri itu. |
| first_indexed | 2025-11-15T00:29:39Z |
| format | Article |
| id | oai:generic.eprints.org:16851 |
| institution | Universiti Kebangasaan Malaysia |
| institution_category | Local University |
| language | English |
| last_indexed | 2025-11-15T00:29:39Z |
| publishDate | 2021 |
| publisher | Penerbit Universiti Kebangsaan Malaysia |
| recordtype | eprints |
| repository_type | Digital Repository |
| spelling | oai:generic.eprints.org:168512021-06-21T05:55:05Z http://journalarticle.ukm.my/16851/ Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 Siti Fathihah Abd Latif, Mahani Musa, Artikel ini mengkaji peranan dan sumbangan Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dalam memajukan pendidikan di negeri Kelantan sejak pembukaan sekolah pertama organisasi tersebut pada 1917 sehingga berakhirnya pentadbiran British di Kelantan pada 1957 berikutan kemerdekaan Tanah Melayu. Sebagai sebuah organisasi yang memperjuangkan hal-hal agama, adat dan kebajikan masyarakat Melayu MAIK ternyata bijak mengatur strategi untuk memodenkan pendidikan bagi manfaat umat Islam di negeri itu walaupun dibelenggu oleh dasar-dasar pihak penjajah. Pembirokrasi dalam pentadbiran yang banyak mencontohi sistem birokrasi British di Kelantan dan Tanah Melayu ternyata membolehkan MAIK merancang pembaharuan dalam pendidikan dengan cara yang lebih sistematik. Hasilnya, MAIK bukan sahaja berjaya menubuhkan sekolah-sekolah kendalian MAIK, malah berupaya membawa masuk banyak sekolah di negeri itu untuk berada di bawah naungan organisasi tersebut. Manakala strategi MAIK menyediakan sekolah Inggeris dan sekolah Arab pula membuktikan MAIK berusaha untuk memberi pendidikan yang seimbang antara duniawi dan ukhrawi kepada masyarakat Islam di negeri itu. Malah MAIK mendahului pihak British dalam aspek pendidikan wanita. Organisasi ini bertanggungjawab memajukan pendidikan wanita di Kelantan termasuk memberi peluang kepada kanak-kanak perempuan melanjutkan pengajian ke luar negara. Kajian ini menggunakan kaedah kualitatif yang melibatkan pengumpulan dan penilaian data daripada sumber-sumber primer yang diperoleh daripada Arkib Negara Malaysia, Perpustakaan Negara Malaysia, Perpustakaan MAIK dan Perpustakaan Hamzah Sendut, Universiti Sains Malaysia. Kajian ini mendapati langkah-langkah pembirokrasian dalam pentadbiran pendidikan, penubuhan sekolah Inggeris dan sekolah Arab serta pemerkasaan pendidikan wanita bukan sahaja menjadikan sekolah kendalian MAIK terus kukuh dan mendapat kepercayaan orang ramai malah meletakkan MAIK dan para penggiatnya sebagai aktor dan ejen yang penting dalam memelihara kebajikan serta kesejahteraan masyarakat tempatan melalui pendidikan sepanjang berlangsungnya kolonialisme British di negeri itu. Penerbit Universiti Kebangsaan Malaysia 2021-04 Article PeerReviewed application/pdf en http://journalarticle.ukm.my/16851/1/47777-154730-1-SM.pdf Siti Fathihah Abd Latif, and Mahani Musa, (2021) Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957. Jebat: Malaysian Journal of History, Politics and Strategic Studies, 48 (1). pp. 1-29. ISSN 2180-0251 https://ejournal.ukm.my/jebat/issue/view/1391 |
| spellingShingle | Siti Fathihah Abd Latif, Mahani Musa, Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title | Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title_full | Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title_fullStr | Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title_full_unstemmed | Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title_short | Majlis Agama Islam dan Adat Istiadat Melayu Kelantan (MAIK) dan pemodenan pendidikan di Kelantan, 1917-1957 |
| title_sort | majlis agama islam dan adat istiadat melayu kelantan (maik) dan pemodenan pendidikan di kelantan, 1917-1957 |
| url | http://journalarticle.ukm.my/16851/ http://journalarticle.ukm.my/16851/ http://journalarticle.ukm.my/16851/1/47777-154730-1-SM.pdf |